Thẩm quyền phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu 2026

Trong quản lý dự án và mua sắm công, quy trình phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu đóng vai trò là “chìa khóa” pháp lý quan trọng nhất. Đây là bước bắt buộc để xác lập lộ trình, hình thức và phương thức đấu thầu, đảm bảo tính minh bạch theo quy định hiện hành. Việc xác định đúng thẩm quyền không chỉ giúp đẩy nhanh tiến độ dự án mà còn hạn chế tối đa các rủi ro pháp lý về sau.

Khung pháp lý hiện hành về phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu

Để thực hiện công tác đấu thầu đúng quy định vào năm 2026, các đơn vị cần đặc biệt lưu ý hệ thống văn bản quy phạm pháp luật cốt lõi đã được sửa đổi, bổ sung. Việc áp dụng sai văn bản dẫn chiếu là lỗi phổ biến nhất khiến hồ sơ bị trả về hoặc bị thanh tra xuất toán.

Hệ thống cơ sở pháp lý bao gồm:

1. Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15: Đây là văn bản gốc quy định về các nguyên tắc chung trong hoạt động đấu thầu tại Việt Nam.
2. Luật số 90/2025/QH15: Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đấu thầu, có hiệu lực quan trọng trong việc phân cấp mạnh mẽ thẩm quyền cho chủ đầu tư.
3. Nghị định số 214/2025/NĐ-CP: Quy định chi tiết thi hành Luật Đấu thầu, tập trung vào quy trình lập, trình và thẩm định các gói thầu.
4. Thông tư hướng dẫn của Bộ Kế hoạch và Đầu tư: Các biểu mẫu và quy trình kỹ thuật về chi tiết đấu thầu qua mạng.

Theo Điểm b Khoản 22 Điều 1 Luật số 90/2025/QH15, một thay đổi mang tính bước ngoặt là việc trao quyền cho phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu trực tiếp cho Chủ đầu tư thay vì phải chờ đợi cấp có thẩm quyền phê duyệt như các quy định cũ trước đây.

Ai có thẩm quyền phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu năm 2026?

Việc xác định người có thẩm quyền ký quyết định phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu phụ thuộc vào tính chất của gói thầu và nguồn vốn sử dụng. Sự phân cấp này giúp tối ưu hóa thời gian thực hiện nhưng cũng đòi hỏi trách nhiệm giải trình cao hơn từ phía người đứng đầu.

1. Đối với dự án đầu tư công

Trong các dự án đầu tư phát triển, thẩm quyền được phân định rõ giữa “Người có thẩm quyền” và “Chủ đầu tư”. Người có thẩm quyền (ví dụ: Bộ trưởng, Chủ tịch UBND các cấp) sẽ phê duyệt kế hoạch tổng thể. Tuy nhiên, việc phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu cho từng gói thầu cụ thể thường được ủy quyền hoặc giao trực tiếp cho Chủ đầu tư thực hiện để đảm bảo tính chủ động.

2. Đối với gói thầu mua sắm thường xuyên

Đây là khu vực thường xảy ra lúng túng về mặt hồ sơ. Theo quy định tại Điều 16 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, đối với dự toán mua sắm sử dụng nguồn vốn chi thường xuyên, người đứng đầu đơn vị sử dụng ngân sách thường đóng vai trò là Chủ đầu tư. Do đó, người này có trách nhiệm tổ chức lập, thẩm định và ra quyết định phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu trong phạm vi dự toán được giao.

3. Trường hợp đặc thù tại đơn vị trực thuộc ngân sách xã

Xét trường hợp các đơn vị như Văn phòng HĐND-UBND xã hoặc các phòng ban chuyên môn tại địa phương, khi thực hiện gói thầu mua sắm hàng hóa (giá trị từ 50 triệu đến 500 triệu đồng), thẩm quyền được quy định như sau:

• Nếu Chủ tịch UBND xã được xác định là chủ đầu tư của dự toán mua sắm, thì Chủ tịch UBND xã có thẩm quyền ký quyết định.
• Nếu các phòng ban được giao dự toán độc lập và có tư cách pháp nhân (đơn vị dự toán cấp dưới), Trưởng phòng hoặc người đứng đầu đơn vị đó sẽ thực hiện việc phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu.

Bản đồ hành chính Thành phố Hà Nội

Quy trình 04 bước phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu chuẩn mực

Để một quyết định phê duyệt có hiệu lực pháp lý cao nhất, chủ đầu tư cần tuân thủ nghiêm ngặt trình tự thủ tục. Sự thiếu sót ở bất kỳ bước nào cũng có thể dẫn đến việc kết quả đấu thầu bị hủy bỏ.

Bước 1: Lập kế hoạch lựa chọn nhà thầu
Bộ phận chuyên môn dựa trên dự toán mua sắm hoặc quyết định đầu tư để xây dựng các nội dung: tên gói thầu, giá gói thầu, nguồn vốn, hình thức lựa chọn nhà thầu, thời gian bắt đầu tổ chức lựa chọn nhà thầu, loại hợp đồng và thời gian thực hiện hợp đồng.

Bước 2: Thẩm định kế hoạch
Trước khi trình ký, hồ sơ phải qua khâu thẩm định độc lập. Đơn vị được giao nhiệm vụ thẩm định (phòng tài chính, tổ thẩm định) phải có báo cáo thẩm định bằng văn bản, đánh giá tính phù hợp của kế hoạch so với quy định của pháp luật.

Bước 3: Ra quyết định phê duyệt
Căn cứ vào báo cáo thẩm định, Chủ đầu tư ban hành Quyết định phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu. Văn bản này phải đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về hình thức và nội dung được quy định tại Luật Đấu thầu 2023.

Bước 4: Đăng tải thông tin lên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia
Trong thời hạn quy định (thường là 05 – 07 ngày làm việc kể từ ngày phê duyệt), thông tin phải được công khai để đảm bảo tính minh bạch.

Phân biệt các thuật ngữ thường nhầm lẫn trong pháp lý đấu thầu

Trong thực tế, nhiều kỹ sư và cán bộ quản lý dự án thường nhầm lẫn giữa các khái niệm, dẫn đến sai sót trong văn bản hành chính. Việc hiểu rõ bản chất của quá trình phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu yêu cầu sự chuẩn xác trong cách dùng từ.

• Chủ đầu tư vs. Người có thẩm quyền: Người có thẩm quyền là người quyết định đầu tư (ví dụ: UBND tỉnh). Chủ đầu tư là cơ quan, tổ chức được giao quản lý dự án (ví dụ: Ban Quản lý dự án).
• Phê duyệt kế hoạch tổng thể vs. Phê duyệt chi tiết: Kế hoạch tổng thể mang tính chiến lược dài hạn cho cả dự án lớn, còn kế hoạch lựa chọn nhà thầu là chi tiết cho từng gói thầu cụ thể.
• Thẩm định vs. Thẩm tra: Thẩm định là việc kiểm tra của cơ quan nhà nước hoặc chủ đầu tư theo chức năng, trong khi thẩm tra thường là hoạt động tư vấn của một đơn vị độc lập.

Việc nắm vững các khái niệm này giúp quá trình soạn thảo hồ sơ phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu trở nên chuyên nghiệp và đúng quy chuẩn kỹ thuật của bộ ngành.

Lưu ý đặc biệt đối với gói thầu quy mô nhỏ (50 triệu – 500 triệu đồng)

Đối với các gói thầu có giá trị từ 50 triệu đến dưới 500 triệu đồng, quy trình thực hiện thường được đơn giản hóa nhưng vẫn phải tuân thủ Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Đây là phân khúc dễ phát sinh sai phạm nhất do tâm lý chủ quan của đơn vị mời thầu.

Cần lưu ý:

• Không được chia nhỏ gói thầu để chỉ định thầu trái quy định nhằm né tránh việc đấu thầu qua mạng.
• Mọi gói thầu dù quy mô nhỏ vẫn phải có bước phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu bằng văn bản chính thức trước khi thực hiện các bước tiếp theo như chào hàng cạnh tranh hay mua sắm trực tiếp.
• Đối với nguồn vốn ngân sách nhà nước, cần đối chiếu thêm các Nghị quyết của HĐND địa phương (ví dụ: Nghị quyết 29/2024/NQ-HĐND của TP. Hà Nội) để xác định đúng mức trần thẩm quyền quyết định.

Những rủi ro pháp lý khi phê duyệt sai thẩm quyền

Hệ quả của việc ký phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu không đúng thẩm quyền là rất nghiêm trọng. Theo quy định về xử lý vi phạm trong hoạt động đấu thầu tại Nghị định 214/2025/NĐ-CP, các hành vi này có thể dẫn đến:

1. Vô hiệu hóa kết quả thầu: Toàn bộ quy trình từ mời thầu, chấm thầu đến ký kết hợp đồng đều bị coi là không có giá trị pháp lý.
2. Trách nhiệm cá nhân/tập thể: Người ký sai thẩm quyền phải chịu trách nhiệm trước pháp luật, bị kỷ luật hành chính hoặc thậm chí truy cứu trách nhiệm hình sự nếu gây thất thoát ngân sách.
3. Đình chỉ tư cách nhà thầu: Đối với nhà thầu đã trúng thầu trong những gói thầu có sai phạm về thẩm quyền phê duyệt, họ cũng đối mặt với nguy cơ bị hủy hợp đồng và thiệt hại chi phí triển khai.

Lưu ý: Nội dung trên đây được biên soạn dựa trên các quy định pháp luật hiện hành tính đến năm 2026. Tuy nhiên, các thông tin chỉ mang tính chất tham khảo chuyên môn. Quý đơn vị cần đối chiếu với các văn bản hướng dẫn cụ thể của cơ quan quản lý xây dựng và tài chính tại địa phương hoặc tham vấn ý kiến pháp lý từ các tổ chức chuyên môn trước khi ra quyết định thực tế.

Kết quả của một dự án thành công bắt đầu từ sự chuẩn xác ngay trong bước đầu tiên chính là công tác phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu. Hy vọng những thông tin chuyên sâu này sẽ giúp quý chủ đầu tư và nhà thầu thực hiện đúng quy trình pháp lý xây dựng hiện đại.

Last Updated on 02/03/2026 by Tuấn Trình